สายน้ำแม่ตื่นที่ไม่เคยไหลหวนกลับ

Posted by admin | Posted in Uncategorized | Posted on 27-01-2012

บทวิถีแห่งสายน้ำของลำแม่ตื่นมิได้มีเพียงแค่สภาพธรรมชาติป่าไม้ขุนดอยใหญ่แต่เพียงอย่างเดียว ในวงจรชีวิตท่ามกลางป่าใหญ่ยังมีความหมายที่ลึกล้ำ ที่มิอาจแยกมนุษย์ออกจากป่าได้ ตราบใดที่มนุษย์เรายังแสวงหาปัจจัยสี่ในการดำรงชีวิตไม้สักที่ถูกล้มเรียงรายตามริมน้ำนั้นก็มีความหมายต่อวงจรชีวิตของพวกเขา นั่นหมายความเพียงแค่การใช้สอยทรัพยากรธรรมชาติเท่าที่จำเป็น ในขอบเขตความสามารถของชาวบ้านในท้องถิ่นนั้นๆ เพื่อหวังต้องการบ้านพักอาศัยสักหนึ่งหลัง “ถ้าเล่นตัดโค่นกันเป็นกองอย่างนี้ มันไม่ใช่ธรรดาแล้วล่ะ” คงจริงอย่างที่ได้เห็นมาว่าธรรมชาติในละแวกริมฝั่งลำน้ำแม่ตื่นจะมีต้นไม้ยืนตายวากอยู่ลอดริมน้ำทั้งสองฝั่ง และไม้เหล่านั้นก็ล้านแต่เป็น “ไม้สัก” ทั้งนั้นเลย ลักษระของไม้ตายซากใช่ว่าจะตายโดยธรรมชาติแต่อย่างใด ทุกต้นที่ตายจะโน “กาน” ลำต้น ด้วยวิธีการใช้มีดหรือขวานฟันเปลือกรอบต้นเพื่อตัดน้ำเลี้ยงมิให้ไปหล่อเลี้ยงลำต้น ต้นไม้ก็ยืนตายซากดังที่เห็น ต่อจากนั้นก็มีวิธีการสัมปทานไม้ตายซากต่อไปวันรุ่งขึ้นทุกคนก็ได้ออกเดินทางล่องเรือไปตามปกติเหมือนดังที่ผ่านมา ทว่าในวันนี้ลำน้ำแม่ตื่นมีแก่งที่เป็นรูปแบบการผจญภัยอยู่เพียงแก่งเดียว หากเทียบกับเมื่อวานแล้ว จัดว่ามีความหลากหลายทุกรูปแบบมากกว่า ไม่ว่าจะเป็นน้ำตก แก่งน้ำขนาดใหญ่อีกหลายแก่ง ที่สร้างความตื่นเต้นเร้าใจต่อการล่องเรืออยู่ไม่น้อยสำหรับแก่งพอรอดอ จัดว่าเป็นแก่งสุดท้ายของการล่องเรือยางนับตั้งแต่วันเริ่มต้นจนถึงวันนี้ แก่งพอรอดอเป็นแก่งขนาดปานกลาง มีกระแสน้ำไหลเป็นแก่งรุนแรงในบริเวณริมหน้าผาด้วยขวามือ การล่องเรือก็ต้องลุ้นว่าใครจะมีฝีมือพาเรือให้หลุดออกจากแก่งได้อย่างไรบ้าง และในที่สุดก็ขึ้นอยู่กับสมาชิกบนเรือทุกคนที่ช่วยกันพายให้เรือหลุดพ้นจากแก่งเดือดได้ ตอนล่างจากแก่งพอรอดอลงมาแล้ว สภาพน้ำในลำน้ำแม่ตื่นไหลค่อนข้างช้า จึงต้องช่วยกันออกแรงพายมาถึงบ้านทีนามุ ซึ่งเป็นหมู่บ้านกะเหรี่ยงที่ตั้งอยู่ริมฝั่งซ้ายของแม่ตื่น ภายในหมู่บ้านก็ได้พบวิถีชีวิตของชนเผ่ากะเหรี่ยงที่ยังคงสภาพวัฒนธรรมบางสิ่งบางอย่างไว้บ้าง อย่างเช่นเครื่องแต่งกาย การทอผ้า หรือรูปทรงบ้านเรือนที่ยังคงสภาพดังเดิมไว้ ในสายตาของกะเหรี่ยงที่มองเห็นเรือยางของคณะสำรวจ ผมคิดว่าคงเป็นเรื่องแปลกของพวกเขาทีเดียวถึงขนาดมานั่งมุงดูเรือยางราวกับงานวัดห่างจากบ้านทีนามูมาสัก 2 ชั่วโมง ก็เป็นหมู่บ้านห้วยมะพร้าวเป็นชนเผ่ากะเหรี่ยงอีกหมู่บ้านหนึ่งจนถึงบ้านคำหวัน ก็เป็นหมู่บ้านกะเหรี่ยงเช่นกันบนเส้นทางสายน้ำแม่ตื่นที่ผมและคณะสำรวจได้เดินทางรอนแรมกลางป่าใหญ่ มีเรื่องราวธรรมชาติที่น่าสนใจอยู่ไม่น้อย นับตั้งแต่ความงดงามของน้ำตกผาดำที่สวยงามไม่น้อยหน้ากว่าที่แห่งใด แก่งน้ำที่เสริมสร้างรูปแบบการผจญภัยบนสายน้ำแม่ตื่นได้อย่างสะใจถึงวันนี้ แม่ตื่นก็ได้ตื่นจากรูปแบบเก่าๆ ในด้านการผจยภัยบนสายน้ำที่ได้เปิดโฉมเป็นการล่องเรือยางที่สนุกสนาน สะดวก ปลอดภัย รวดเร็ว และที่สำคัญคือการไม่ทำลายสภาพธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม จึงเหมาะกับการท่องเที่ยวในเชิงอนุรักษ์แบบยั่งยืนอีกแห่งหนึ่งของเมืองไทย